Οικουμενικον Πατριαρχείον
Οικουμενικον Πατριαρχείον
Οικουμενικον Πατριαρχείον

 

Η ομιλία του πρωτοπρ. Σταύρου Γοργοράπτη για την επέτειο του Ολοκαυτώματος του Μελιδονίου (23 Ιανουαρίου 2011).

ΕΠΕΤΕΙΟΣ ΟΛΟΚΑΥΤΩΜΑΤΟΣ ΜΕΛΙΔΟΝΙΟΥ

Κυριακή, 23 Ιανουαρίου 2011

 

Διαβάτη, στάσου προσοχή

δω χάμω κείτονται νεκροί

 που δεν επρόδωσαν ποτέ,

ποτέ δεν είπαν ψέματα.

Τύραννο δεν προσκύνησαν...

 

 Κι ό,τι καλό έχει στη ζωή

 στο χάρισαν τούτοι οι νεκροί.


                Σεβασμιώτατε, ευλαβέστατοι πατέρες, κύριοι Βουλευτές, κ. Περιφεριάρχη, κ. Δήμαρχοι, κ. εκπρόσωποι των πολιτικών και στρατιωτικών αρχών, κυρίες και κύριοι,

Δέος και συγκίνηση με κατέχουν τούτη την ιερή στιγμή, κατά την οποία καλούμαι να μιλήσω, στον καθαγιασμένο τούτο τόπο, όπου ανάμεσα μας κείτονται απροσκύνητοι νεκροί, όπως γλαφυρά αναφέρει ο ποιητής Βασίλης Ρώτας.

Συγκεντρωθήκαμε, σήμερα, ευλαβείς προσκυνητές, για να αποτίσουμε τον οφειλόμενο φόρο τιμής, σε τούτο τον ιερό τόπο, που καθαγιάστηκε με το ευγενέστερο αίμα, το αίμα της υπέρτατης θυσίας για την Ελλάδα και τα πανανθρώπινα και υπέρτατα ιδανικά της ελευθερίας και της ανθρώπινης αξιοπρέπειας. Γι' αυτό ό,τι ταπεινά ειπωθεί, ας εκληφθεί όχι ως λόγος επετειακός αλλά κυρίως ως προσευχή και εσωτερικός διάλογος του καθενός από εμάς με τους νεκρούς ήρωες μας και την ιστορία.

Ανηφορίσαμε, λοιπόν, πάνω σε τούτο το βραχότοπο, το γεμάτο με μυρωδιές που αναδίνουν οι φασκομηλιές, τα θυμάρια και οι ακανθωτοί ασπάλαθοι και τώρα κατηφορίσαμε με την απόλυτη σιωπή και σεβασμό που πρέπουν στον ιερό αυτό σπήλιο, όπου πριν από 187 χρόνια τη σιωπή του ράγισε ο θρήνος των ολοκαυτωθέντων.

Γονατιστοί, από ευλάβεια και θαυμασμό, προσπαθοιάμε να εξερευνήσουμε τα φυσικά του άδυτα και να κατανοήσουμε τοιστορικό γεγονός που συντελέστηκε, όχι ως απλοί θεατές, αλλά ως μέτοχοι μιας μακρόχρονης ιστορίας, που με την αστείρευτη πίστη των εγκλείστων σωματικά αλλά ελεύθερων στο πνεύμα και την ψυχή μας ξενίζει, με τη λάμψη της μας καθοδηγεί και με το ολοζώντανο παράδειγμα αυτοθυσίας μας κατευθύνει.

Το σπήλαιο του Μελιδονίου ή αλλιώς Γεροντόσπηλιος υπήρξε ένα από τα σπουδαιότερα λατρευτικά σπήλαια με απαρχή τη Μινωική Κρήτη. Εδώ λατρευόταν ο χάλκινος γίγαντας της Κρήτης, ο Τάλως, ο οποίος σύμφωνα με τη μυθολογία είχε αναλάβει την ασφάλεια και την προστασία του νησιού από εξωτερικούς εχθρούς.

Στη Ρωμαϊκή περίοδο υπήρξε ιερό αφιερωμένο στη λατρεία του Ταλαίου Ερμή ή του Ταλαίου Διός.

Από τα πλέον ονομαστά καταγεγραμμένα σπήλαια της Ελλάδας με μεγάλη ιστορική σημασία λόγω του ολοκαυτώματος αλλά και με ιδιαίτερο αρχαιολογικό και σπηλαιολογικό ενδιαφέρον.

Ο Σπήλιος αυτός και ολόκληρη η Κρήτη ακολούθησε τη μοίρα της υπόλοιπης Ελλάδας κατά την περίοδο της Τουρκοκρατίας, αφού στα σπλάχνα του βρήκαν καταφύγιο επαναστάτες και γυναικόπαιδα που αντιτάχθηκαν στον κατακτητή μην μπορώντας να υπομείνουν τη σκλαβιά.

Όταν στις 29 του Μάη του 1453 ξεκινά η χιλιοματωμένη και ζοφερή περίοδος της Τουρκοκρατίας, οι υπόδουλοι Έλληνες έχουν στη θύμηση τους και βρίσκουν στήριγμα στα περασμένα μεγαλεία κατά τον ποιητή και αυτή η αναδρομή στα παλιά γίνεται το στημόνι και το υφάδι της εθνικής συνείδησης, που κρατά σε συναγερμό όλες τις γενιές, σπέρνοντας βαθειά στις ψυχές το συναίσθημα της προσωρινότητας της υποδούλωσης.

Αστείρευτη νερομάνα, το δοξασμένο παρελθόν, ποτίζει τις ρίζες τους έθνους, γεννώντας αντρειωμένους, από τους αιώνιους χυμούς, στις επερχόμενες γενιές.

1669. Μετά την πτώση του Χάνδακα η Κρήτη αλλάζει αλυσίδες. Από τους Ενετούς περνά στα χέρια των Τούρκων.

Ο δυνάστης, που ποτέ δε στέριωσε καλά στο νησί μας όπως και σ' ολόκληρη την πατρίδα μας, μάταια πασχίζει να ξεκληρίσει Ελληνισμό και Χριστιανισμό, τα κύρια συστατικά της ελληνικής φυλής.

25 του Μάρτη του 1821. Η σημαία της μεγάλης επανάστασης του γένους μας υψώνεται στην κυρίως Ελλάδα δίνοντας το εναρκτήριο σάλπισμα ενός άνισου αλλά δίκαιου αγώνα δια την πολυπόθητη λευτεριά.

Στο ξεφάντωμα αυτό, δεν ήταν δυνατό να μείνει απ' έξω η λεβεντογέννα Κρήτη που πάντοτε πρώτη στον αγώνα σέρνει το χορό του θανάτου.

Μάης του 1822. Ο Αιγύπτιος Χασάν Πασάς με 10.000 καλά οργανωμένο στρατό, αποβιβάζεται στην Κρήτη για να ενισχύσει τους κατακτητές.

Ιούνιος 1823. Νέες δυνάμεις, με το Χουσεϊν Μπέη, καταφτάνουν στο νησί μας, γιατί η Κρήτη, θεριό ανήμερο, δεν εξοντώνεται εύκολα.Όπου περνά σπέρνει το θάνατο και τη δυστυχία.

Οκτώβρης του 1823. Ο Χουσείν Μπέης, συνεχίζοντας το έργο της καταστροφής και της ερήμωσης της Κρήτης, που είχε ξεκινήσει ο Χασάν πασάς, μεταφέρεται από το Ηράκλειο στην τότε επαρχία Αυλοποτάμου και στρατοπεδεύει στο Μελιδόνι, γιατί γνωρίζει ότι ο τόπος αυτός είναι λημέρι του απελευθερωτικού αγώνα.

Πριν φτάσουν οι αλλόθρησκοι, 370 γυναικόπαιδα και 30 οπλοφόροι επαναστάτες παίρνουν το δρόμο για το σπήλαιο αυτό, μέσα στο οποίο συντελέστηκε η θυσία τους, η οποία έμελλε να προσδώσει μεγάλο ιστορικό βάρος στο χωριό μας και να τοποθετήσει το Μελιδόνι σε περίοπτη θέση της Κρητικής ιστορίας.

Πριν καταφύγουν στο σπήλαιο οι αποκλεισμένοι, κουβαλήσανε τρόφιμα, γιατί σκεφτήκανε πως το Τουρκοαιγυπτιακό ασκέρι θα' ναι περαστικό από τους τόπους τους. Δυστυχώς, όμως, ο Χουσεϊν πολιορκεί το σπλήλαιο προσπαθώντας να ξεγελάσει τους εγκλείστους με υποσχέσεις και να τους κάνει να παραδοθούν. Εκείνοι απορρίπτουν τις ψεύτικες και εφήμερες προτάσεις, παίρνοντας την απόφαση να πεθάνουν τιμημένα παρά να ζήσουν με σκυμμένο το κεφάλι.

Ο Χουσεϊν εξαγριώνεται και ορμά σα λυσσασμένο σκυλί. Οι ελεύθεροι πολιορκημένοι αντέχουν. Δεν το βαστά η καρδιά τους να σηκώσουν τα χέρια και να παραδοθούν. Πάνω από τρεις μήνες  αντιστέκονται σθεναρά ζώντας  κάτω  από πανάθλιες συνθήκες που δύσκολα μπορεί κανείς να περιγράψει. Παρ' όλα αυτά δε λυγούν, το φρόνημα τους δεν κάμπτεται, η δύναμη της ψυχής τους νικά τα πάντα. Και τότε ο Χουεϊν, εξαγριωμένος από την αντίσταση των εγκλείστων,  βάζει σε ενέργεια το σατανικό του σχέδιο, όπως μας το περιγράφει ο λαϊκός ποιητής.

«Κι απείς δε το δυνάστηκαν στο σπήλιαρο να μπούνε οι σκύλοι, οι τρισκατάρατοι, τσακάλια λυσσασμένα, ήντα κατεβάστηκαν ε; τη σκεπή του τρυπούνε και μέσα αμπώθονν, ρίχνουν φωθιές, κλαδιά αναμμένα πανιά μ' απύρια, ράκαδα και λάδια βοντημμένα κι εγίνηκε ένα σύθρηνος στσι μαύρους στσι εδικούς μας, στσι μαντρισμένους μέσα εκειά, με τσι καπνούς που βγαίνα. Κι ήντα 'συραν κι ήντα 'παθαν, που να τα βάλει ο νους μας!»

24 Γενάρη 1824. Το ολοκαύτωμα έχει συντελεστεί. Μια από τις πράξεις της ίδιας τραγωδίας που ξεκίνησε ένα χρόνο πριν στο σπήλαιο της Μιλάτου. Καπνοί, φλόγες, μαυρισμένα κόκκαλα είναι το σκηνικό της απίστευτης καταστροφής.

 «Το Μελιδόνι εκάηκε, εκάκε κι ο σπήλιος κι έκανε μέρες τέσσερις να φανερώσει ο ήλιος».

Στοχάζομαι την ώρα εκείνη, στις 24 του Γενάρη 1824, την ώρα που ξεψυχούσαν από το κρούψιμο οι αθώοι, μέσα στο σπήλαιο αυτό του Μελιδονίου. Προσπαθώ να διεισδύσω στις ψυχές εκείνων που τόσο απλά, άνετα και φυσικά διάλεξαν το δρόμο του θανάτου και όχι αυτόν της υποταγής. «Θάνατος αλλά όχι υποταγή» ήταν το σύνθημα τους, γιατί ο δρόμος αυτός οδηγούσε στη λευτεριά.

Τα 370 γυναικόπαιδα και οι τριάντα πολεμιστές, δεν είχαν καμιά αμφιβολία για την κατάληξη του αγώνα τους.

Δεν υπήρχε περίπτωση να νικήσουν αλλά και να νικηθούν. Η θυσία του Μελιδονίου ήταν μια θεόρατη λάμψη μέσα στο σκοτάδι της σκλαβιάς. Έτσι, σε μια εποχή που οι ισχυροί της γης φρόντισαν όχι πώς να μας ελευθερώσουν αλλά πώς να αποκτήσουν ο καθένας τους περισσότερα, ο Γεροντόσπηλιος ύψωσε το λάβαρο της κρητικής λευτεριάς πάνω σε μια πύρινη βάση με ανθρώπινες λαμπάδες.

Στον ιστορικό αυτό σπήλιο ερχόμαστε, ταπεινοί προσκυνητές, για να καταθέσαμε τα μύρα της ευγνωμοσύνης μας.

Στα δρασκελίσματα της ψυχής τους και της αντρειωσύνης τους εναποθέτουμε σμύρνα, χρυσό και λίβανο.

Περηφάνεια μας η ανιδιοτελής προσφορά τους.

Καύχημα του Μελιδονίου και της Κρήτης ο θάνατος τους.

Τίμημα της λευτεριάς η θυσία τους.

Ο τάφος τους προσκύνημα.

Η ανάμνηση τους μοιρολόι.

Η ευγνωμοσύνη του Μελιδονίου έστησε μέσα στο Σπήλαιο αυτό απέριττο τάφο, μνημείο μνήμης και τιμής, και σ' αυτό συγκέντρωσε και εναπόθεσε τα οστά τους και έξω από το θυσιαστήριο τους έκτισε εκκλησία, αφιερωμένη στον Ευαγγελισμό της Παναγίας, με συμβολισμό το χαρμόσυνο μήνυμα της λευτεριάς, όπου ανάφτει ακοίμητο καντήλι, το καντήλι της μνημοσύνης για να θυμίζει στους νεώτερους πόσο αξίζει αλλά και πόσο στοιχίζει η λευτεριά σε ανθρώπους που την αξίζουν.

Τούτη τη στιγμή, όλοι, ευλαβείς προσκυνητές, ας οδηγήσομε νοερά τη σκέψη μας στη θυσία αυτών των ηρώων. Η καρδιά και τα χείλη μας ας τους απευθύνουν ένα μεγάλο ευχαριστώ και την υπόσχεση, ότι θα προσπαθήσουμε, μιμούμενοι τη δική τους λεβεντιά, αξιοπρέπεια και φιλοπατρία, να εναντιωθούμε σε όποια δύναμη, εσωτερική ή εξωτερική, στοχεύει στον εκφυλισμό της πατρίδας μας, απομακρύνοντας τους Έλληνες από τα ιδανικά που οι προγονοί μας με αγώνες μας διαφύλαξαν και για τα οποία έχουμε χρέος και ευθύνη να παραδώσουμε στις επερχόμενες γενιές.

Και να θυμούμαστε πάντα το στίχο του ποιητή που λέγει «ότι καλό έχει στη ζωή, στο χάρισαν τούτοι οι νεκρόι»

                                                                                                     Σας Ευχαριστώ.

 
© 2010 Ιερά Μητρόπολις Ρεθύμνης και Αυλοποτάμου, Ρέθυμνο, Κρήτη - Τηλεφωνικό Κέντρο 28310 22415 - Fax 28310 28557
 

Ρέθυμνο 

HOTSoft.gr σχεδιασμός, κατασκευή, Προώθηση ιστοσελίδων, Κρητη SEO. Ρέθυμνο Aσύρματα δίκτυα WiFi, Δομημένη καλωδίωση, έξυπνο σπίτι. Rethymno 

Website Design, Web Development, Web site Promotion, SEO Crete SEM.
powered by HOTSoft.gr
internet, δίκτυα & τηλεπικοινωνίες